Μετάφραση: Και ενώ η κατάσταση ήταν τέτοια, ο Θηραμένης είπε στην εκκλησία ότι, αν θέλουν να στείλουν αυτόν στον Λύσανδρο, θα επιστρέψει γνωρίζοντας για ποιο από τα δύο οι Λακεδαιμόνιοι επιμένουν για τα τείχη, επειδή θέλουν να υποδουλώσουν την πόλη, ή ως εγγύηση. Αφού τον έστειλαν καθυστερούσε στον Λύσανδρο τρεις μήνες και περισσότερο, καιροφυλακτώντας πότε οι Αθηναίοι εξαιτίας της ελλείψεως των τροφίμων πρόκειται να δεχθούν όλα όσα θα τους προτείνει κάποιος.
Μετάφραση: Και όταν επέστρεψε τον τέταρτο μήνα, ανακοίνωσε στην εκκλησία ότι αυτόν τον κρατούσε μέχρι τότε ο Λύσανδρος, ύστερα τον διέταξε να πάει στην Σπάρτη˙ διότι δεν ήταν αυτός αρμόδιος για όσα τον ρωτούσε, αλλά οι έφοροι. Μετά από αυτά εξελέγη πρεσβευτής στην Σπάρτη με απόλυτη εξουσιοδότηση μαζί με άλλους εννιά.
Μετάφραση: Και ο Λύσανδρος έστειλε στους εφόρους μαζί με άλλους Λακεδαιμονίους τον Αριστοτέλη που ήταν εξόριστος Αθηναίος, για να τους ενημερώσει πως αποκρίθηκε στον Θηραμένη ότι εκείνοι είχαν εξουσία για πόλεμο και για ειρήνη.
Μετάφραση: Ο Θηραμένης και οι άλλοι πρέσβεις, όταν βρίσκονταν στη Σελλασία, όταν ρωτήθηκαν με ποιες προτάσεις έχουν έρθει, είπαν ότι (έχουν έρθει) με πλήρη εξουσιοδότηση για ειρήνη και μετά από αυτά οι έφοροι διέταξαν να τους καλέσουν. Όταν έφτασαν, συνεκάλεσαν συνέλευση, στην οποία οι Κορίνθιοι και οι Θηβαίοι κυρίως αλλά και πολλοί άλλοι από τους Έλληνες αντιπρότειναν να μην συνθηκολογήσουν με τους Αθηναίους αλλά να τους αφανίσουν.
Μετάφραση: Οι Λακεδαιμόνιοι είπαν ότι δεν θα εξανδραποδίσουν ελληνική πόλη που είχε προσφέρει μεγάλο καλό στους πιο μεγάλους κινδύνους που συνέβησαν στην Ελλάδα, αλλά έκαναν ειρήνη με τον όρο, αφού γκρεμίσουν τα μακρά τείχη και τον Πειραιά και αφού παραδώσουν όλα τα καράβια εκτός από δώδεκα και αφού φέρουν πίσω τους εξόριστους, έχοντας τους ίδιους εχθρούς και φίλους να ακολουθούν τους Λακεδαιμονίους και στην ξηρά και στη θάλασσα, οπουδήποτε τους οδηγούν. Ο Θηραμένης, λοιπόν και οι πρέσβεις που ήταν μαζί του έφεραν αυτούς τους όρους στην Αθήνα. Καθώς έμπαιναν, πολύς κόσμος τους περικύκλωνε, επειδή φοβούνταν μήπως ήρθαν άπρακτοι˙ διότι δεν χώραγε άλλη αναβολή εξαιτίας του μεγάλου αριθμού των πεθαμένων από την πείνα.
Μετάφραση: Την επόμενη ανακοίνωσαν οι πρέσβεις τους όρους σύμφωνα με τους οποίους οι Λακεδαιμόνιοι έκαναν ειρήνη˙ μιλούσε εξ ονόματος τους ο Θηραμένης, λέγοντας ότι πρέπει να υπακούσουν στους Λακεδαιμονίους και να γκρεμίσουν τα τείχη. Και αφού μερικοί διαφώνησαν μαζί του, ενώ πολλοί περισσότεροι τον επιδοκίμασαν, αποφασίσθηκε να δεχθούν την ειρήνη.
Μετάφραση: Μετά από αυτά και ο Λύσανδρος κατέπλεε στον Πειραιά και οι εξόριστοι επέστρεψαν και τα τείχη κατεδάφιζαν με πολύ προθυμία, ενώ αυλήτριδες έπαιζαν τον αυλό, γιατί νόμιζαν ότι αυτή ήταν η πρώτη ημέρα της ελευθερίας για την Ελλάδα.
Στις παραγράφους 16-19 περιγράφονται:
1. Η κατάσταση των Αθηναίων
2. Η πρόταση του Θηραμένη
3. Οι λόγοι της καθυστέρησης του Θηραμένη
4. Οι δικαιολογίες του Θηραμένη
5. Η ενέργεια των Αθηναίων
6. Οι ενέργειες του Λυσάνδρου
7. Η απάντηση των Αθηναίων πρεσβευτών στους εφόρους
8. Οι προτάσεις των αντιπάλων
Η κατάσταση των Αθηναίων
α. Ο Άγης πολιορκούσε την Αθήνα από την ξηρά και ο Λύσανδρος από τη θάλασσας.
β. Πολλοί Αθηναίοι πέθαιναν από την έλλειψη τροφίμων.
γ. Οι Αθηναίοι αναγκάστηκαν να προτείνουν στον Άγη να γίνουν σύμμαχοι των Λακεδαιμονίων χωρίς να γκρεμιστούν τα Μακρά τείχη. Ο Άγης όμως δε δέχτηκε τους όρους αυτούς των Αθηναίων και πρότεινε στους πρέσβεις των Αθηναίων να πάνε στη Σπάρτη.
δ. Η Σπάρτη δεν δέχτηκε τους όρους της Αθήνας αλλά επέμενε να γκρεμιστούν τα Μακρά τείχη.
ε. Οι Αθηναίοι τότε χωρίστηκαν στους διαλλακτικούς που δέχονταν το συμβιβασμό με τους Σπαρτιάτες και στους αδιάλλακτους που αρνούνταν να δεχτούν το γκρέμισμα των Μακρών τειχών στα οποία πίστευαν ότι στηριζόταν η ασφάλεια της Αθήνας.
=> Οι Αθηναίοι στέλνουν τον Θηραμένη στη Σπάρτη για να πετύχει ευνοϊκούς όρους για ειρήνη, υποσχόμενος ότι θα επιστρέψει στην Αθήνα, αφού πληροφορηθεί από τους Σπαρτιάτες τι ακριβώς σκέφτονται, να υποτάξουν δηλαδή τους Αθηναίους χωρίς όρους ή απλώς ζητούν λόγους ασφάλειας για εγγύηση.
=> Στην πραγματικότητα οι Σπαρτιάτες ήθελαν να υποδουλώσουν τους Αθηναίους, να τους εξαναγκάσουν να δεχτούν ειρήνη σύμφωνα με τα συμφέροντα της Σπάρτης και να γκρεμίσουν τα Μακρά τείχη.
=> Η φράση «αντέχουσι περί των τειχῶν» δείχνει τη σημασία που είχαν τα Μακρά τείχη για τους Αθηναίους. Οι Σπαρτιάτες ανέκαθεν θεωρούσαν τα τείχη της Αθήνας επικίνδυνα για τη δική τους ασφάλεια. Γι ' αυτό αμέσως μετά τον τερματισμό των Περσικών πολέμων οι Σπαρτιάτες είχαν αντιταχθεί στην οικοδόμηση των τειχών, τότε που τους ξεγέλασε ο Θεμιστοκλής. Ήξεραν ότι στα Μακρά τείχη στήριζαν οι Αθηναίοι την ασφάλεια, την ανεξαρτησία και τη θαλασσοκρατορία τους.
=> Ο Θηραμένης πήγε στη Σπάρτη και καθυστερούσε για τρεις μήνες την επιστροφή του. Στόχος του ήταν να λιμοκτονήσουν οι Αθηναίοι ώστε να αναγκαστούν να συμφωνήσουν με οποιονδήποτε όρο έβαζαν οι Σπαρτιάτες. Ο Θηραμένης επέστρεψε στην Αθήνα μετά από τέσσερις μήνες. Ως δικαιολογία για την καθυστέρησή του ανέφερε ότι τον είχε κρατήσει ο Λύσανδρος λέγοντας ότι δεν είναι αρμόδιος να αποφασίσει για την ειρήνη. οι λιμοκτονούντες Αθηναίοι διόρισαν το Θηραμένη αρχηγό μιας δεκαμελούς πρεσβείας με απόλυτη δικαιοδοσία να συνάψει ειρήνη. Έτσι, την άνοιξη του 404 π.Χ. ο Θηραμένης μαζί με άλλους εννέα Αθηναίους πρέσβεις στάλθηκε στη Σπάρτη ως απόλυτος πληρεξούσιος των Αθηναίων να συνάψει οποιαδήποτε ειρήνη.
=> Ο Λύσανδρος ειδοποίησε τους εφόρους με τον Αριστοτέλη, που ήταν Αθηναίος εξόριστος ολιγαρχικός, ότι αυτός έστειλε το Θηραμένη σε αυτούς, επειδή ήταν αρμόδιοι να κλείσουν ειρήνη. Όταν έφτασε ο Θηραμένης, επικεφαλής της 10μελούς αθηναϊκής πρεσβείας, στη Σελλασία, συνάντησε απεσταλμένους της Σπάρτης, με διαταγή των εφόρων να ρωτήσουν τους πρέσβεις για ποιο σκοπό ήλθαν εκεί. Ο Θηραμένης, απάντησε σε αυτούς ότι είχε δικαιοδοσία να κλείσει οπωσδήποτε ειρήνη με τη Σπάρτη. Μόνο τότε οι απεσταλμένοι των εφόρων επέτρεψαν στο Θηραμένη και στα άλλα μέλη της αθηναϊκής πρεσβείας να συνεχίσουν το δρόμο προς τη Σπάρτη.
20-23
Στις παραγράφους 20-23 περιγράφονται:
1) Η ένσταση των Λακεδαιμονίων στην πρόταση των συμμάχων τους.
2) Οι όροι της ειρήνης
3) Η υποδοχή των πρεσβευτών και η αιτιολογία
4) Η άποψη του Θηραμένη
=> Στο συμμαχικό συνέδριο της Σπάρτης, οι περισσότεροι αντιπρόσωποι της Πελοποννησιακής συμμαχίας συμφώνησαν με την πρόταση των Θηβαίων να καταστρέψουν τελείως την Αθήνα. Μόνο οι Σπαρτιάτες είπαν ότι δεν είναι σωστό να υποδουλώσουν μια ελληνική πόλη που είχε προσφέρει μεγάλες υπηρεσίες όταν όλοι οι Έλληνες κινδύνευσαν στη διάρκεια των Μηδικών πολέμων 490-478 π.Χ.
Στη φράση αυτή φαίνεται ότι οι Σπαρτιάτες ήταν:
α) μεγαλόψυχοι προς τους ηττημένους Αθηναίους, τους οποίους συγχωρούσαν για τις αδικίες τους, γιατί είχαν προσφέρει μεγάλες υπηρεσίες στους Περσικούς πολέμους.
β) άριστοι διπλωμάτες αφού καταλάβαιναν ότι οι Θηβαίοι θα απειλούσαν και την ίδια τη Σπάρτη αν εξαφανιζόταν η Αθήνα από το ιστορικό προσκήνιο. Γιατί η ολοκληρωτική καταστροφή της Αθήνας θα είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση της δύναμης της Θήβας. Η ταπείνωση και η εξαφάνιση της Αθήνας θα βοηθούσε τη Θήβα σε λίγα χρόνια να γίνει θανάσιμος κίνδυνος για την ύπαρξη της ίδιας της Σπάρτης.
Οι όροι της ειρήνης
Οι Σπαρτιάτες πρότειναν στους πρέσβεις των Αθηναίων τους εξής όρους ειρήνης:
α) να γκρεμίσουν οι Αθηναίοι τα μακρά τείχη και τα τείχη του Πειραιά στα οποία είχαν στηρίξει την ανεξαρτησία τους.
β) να παραδώσουν στους Σπαρτιάτες τον αθηναϊκό στόλο τους εκτός από δώδεκα πλοία, δηλαδή να ταπεινωθούν διατηρώντας μόνο δώδεκα πλοία, ενώ μέχρι τότε στήριζαν τη δόξα και το μεγαλείο τους στη θαλασσοκρατία τους.
γ) να επαναφέρουν στην Αθήνα τους πολιτικούς εξόριστους, δηλαδή τους
ολιγαρχικούς Αθηναίους, που ήταν φίλοι των Σπαρτιατών και θα στήριζαν το
καθεστώς το τριάντα τυράννων.
δ) να έχουν τους ίδιους φίλους και εχθρούς με τους Σπαρτιάτες.
ε) να ακολουθούν τους Σπαρτιάτες στις εκστρατείες τους. Με λίγα λόγια να αναγνωρίσουν την ηγεμονία της Σπάρτης στην Ελλάδα.
=> Οι Αθηναίοι περικύκλωσαν τους πρέσβεις τους που τους περίμεναν με αγωνία να έλθουν από τη Σπάρτη γιατί φοβόντουσαν μήπως επέστρεψαν άπρακτοι. Δεν μπορούσαν να υποφέρουν περισσότερο, διότι πέθαιναν καθημερινά από τις στερήσεις και την πείνα. Αγωνιούσαν, γιατί είχαν περιέλθει σε κρίσιμη κατάσταση, καθώς είχαν εξαντληθεί τελείως από τον μακροχρόνιο εμφύλιο πόλεμο. Ο Πελοποννησιακός πόλεμος προξένησε μεγάλες καταστροφές στους Αθηναίους και δεν τους άφησε περιθώρια αντοχής και υπομονής. Παραμέρισε το ηθικό και αγωνιστικό φρόνημα των Αθηναίων, οι οποίοι τώρα περίμεναν την υποδούλωσή τους χωρίς όρους.
=> Ο Θηραμένης ανέβαλε για την επόμενη μέρα την ενημέρωση των Αθηναίων παίζοντας με την ψυχολογία και την αντοχή τους. Μίλησε στην εκκλησία του δήμου και πρότεινε να δεχτούν τους όρους της ειρήνης και να ανεχτούν να κατεδαφιστούν τα τείχη τους. Οι περισσότεροι Αθηναίοι συμφώνησαν εκτός από μερικούς ταξίαρχους στρατηγούς και πολίτες.
Μετά τους όρους ο Λύσανδρος:
α. έλυσε την πολιορκία της Σάμου.
β. κατέπλευσε στον Πειραιά με το στόλο του, για να επιβλέψει την εφαρμογή των όρων της ειρήνης.
γ. έκαιγε στον Πειραιά τα αθηναϊκά πλοία με συνοδεία αυλών, ενώ γκρεμίζονταν τα τείχη με πανηγυρισμούς από τους ήχους των αυλών.
=> Όπως αναφέρει ο Ξενοφώντας, όλοι οι Έλληνες θεωρούσαν ότι τότε ξεκινούσε η ελευθερία της Ελλάδας. Αλλά βέβαια δεν κατάλαβαν ότι εκείνη τη μέρα άρχιζε η υποδούλωσή τους στους Σπαρτιάτες. Οι Σπαρτιάτες που θεωρούνταν εκείνη τη μέρα σωτήρες και ελευθερωτές των Ελλήνων, αποδείχτηκαν πολύ χειρότεροι από τους πρώην τυράννους τους Αθηναίους.
Comments