=> Το είδος του κειμένου είναι επιστολικό μυθιστόρημα.
=> Θέμα των δύο επιστολών είναι η ταπεινωτική συμπεριφορά κάποιων εναντίον των ατόμων που παρουσιάζουν κάποια διαφορετικότητα από τους ίδιους ως προς την καταγωγή, τη σωματική ή πνευματική κατάσταση κλπ.
Δομή
1η επιστολή: Τα παράπονα της Βερόνικας για τη σκληρή στάση των ανθρώπων.
2η επιστολή: Η κατανόηση και η στήριξη της Ελένης
1η Επιστολή - Το πρόβλημα της Βερόνικας
Η Βερόνικα και η οικογένειά της αντιμετωπίζουν τη ρατσιστική συμπεριφορά των γειτόνων που όχι μόνο δεν κάνουν σχέσεις με την οικογένειά της αλλά θέλουν να τους διώξουν από την πολυκατοικία. Επειδή είναι Αλβανοί, θεωρούνται κακοί και ανεπιθύμητοι και αντιμετωπίζονται σκληρά, επιθετικά και απαξιωτικά. Το πρόβλημα αισθητοποιείται από την αναφορά πολλών περιστατικών, όπως η προσβολή προς τη μητέρα και τον αδερφό της. Η Βερόνικα νιώθει θλίψη, απογοήτευση, πόνο, το αίσθημα της αδικίας, του διωγμού, της περιθωριοποίησης και της περιφρόνησης. Δεν μπορεί να καταλάβει ποια διαφορά υπάρχει μεταξύ ανθρώπων διαφορετικής εθνικότητας ούτε το μίσος των ανθρώπων. Δηλώνει ότι οι κατηγορίες για την οικογένειά της είναι αβάσιμες και διατυπώνει την άποψη ότι όλοι οι άνθρωποι είναι ίσοι. Η Βερόνικα είναι ευαίσθητη, απογοητευμένη, πικραμένη, σέβεται τις ανθρωπιστικές αξίες, οραματίζεται έναν κόσμο χωρίς διαχωριστικές γραμμές.
2η επιστολή - Η Ελένη
Η Ελένη στο απαντητικό της γράμμα συμμερίζεται την πικρία της Βερόνικας και συμφωνεί σε όλα με αυτή. Ως πιο αρνητικό δε θεωρεί τη σκληρή στάση, αλλά την υποκρισία και τον οίκτο. Δηλαδή, θεωρεί απαράδεκτο οι άνθρωποι να λυπούνται κάποιον που έχει πρόβλημα ή να αδιαφορούν για το πρόβλημα και να κάνουν ότι δεν το βλέπουν. Προφανώς όλα αυτά προέρχονται από την προσωπική της εμπειρία. Και την ίδια την απασχολεί ένα σοβαρό και παρόμοιο πρόβλημα, αφού έχει και εκείνη μία άλλη διαφορετικότητα: είναι άτομο με κινητικά προβλήματα εξαιτίας ενός αυτοκινητικού δυστυχήματος. Ωστόσο, την αναπηρία την αποκρύπτει από τη φίλη της. Η Ελένη είναι ανάπηρη και δεν μπορεί να συμμετέχει σε αγώνες. Προσπαθεί όμως να αντιμετωπίσει το πρόβλημά της πλάθοντας στη φαντασία της μια άλλη εικόνα του εαυτού της (ένα υγιές κορίτσι που ασχολείται με αθλητισμό). Άρα δεν έχει συμβιβαστεί με την κατάστασή της και κρύβει το πρόβλημα από τη φίλη της παρουσιάζοντας μια εξιδανικευμένη εικόνα του εαυτού της.
Χαρακτηρισμός Ελένης
Η Ελένη προσπαθεί να στηρίξει τη φίλη της δίνοντας κουράγιο και αισιοδοξία. Είναι μια ώριμη κοπέλα, που γνωρίζει τις δυσκολίες της ζωής, κατανοεί τη σκληρότητα του κόσμου. Δεν μας εκπλήσσει αυτό, γιατί το πρόβλημά της (κινητικά προβλήματα) την οδηγεί και αυτήν στο κοινωνικό περιθώριο και τον αποκλεισμό. Εμπνέεται από τις ανθρωπιστικές αξίες και κατακρίνει τον ρατσισμό και την ξενοφοβία. Δεν έχει όμως συμβιβαστεί με το πρόβλημά της και βρίσκει διέξοδο σε μια φανταστική πραγματικότητα. (φαντάζεται πως είναι ένα υγιές, κοινωνικό και γεμάτο δραστηριότητες κορίτσι).
Ερμηνεία τίτλου (Ο δρόμος για τον Παράδεισο είναι μακρύς)
Ο Παράδεισος συμβολίζει την ευτυχία, τη γαλήνη. Η πορεία (ο δρόμος) προς την ευτυχία είναι δύσκολος, δύσβατος. Συναντά κανείς εμπόδια, την έχθρα ή την αδιαφορία των άλλων, τη δική του απογοήτευση, την αδυναμία να συνεχίσει την πορεία αυτή. Όταν αλλάξουν οι συνθήκες και γίνουν πιο φιλικές και όταν ο ίδιος ανακτήσει τις δυνάμεις του και συνεχίσει τον δρόμο ξεπερνώντας τις δυσκολίες αυτές, φτάνει στον δικό του Παράδεισο. Χρειάζεται όμως συνεχής αγώνας, κουράγιο, δύναμη και πείσμα. Αυτό τον αγώνα έχει να κάνει η Βερόνικα και η Ελένη για να τις δεχτεί η κοινωνία και να τις αντιμετωπίσει ως ισότιμα μέλη της.
Γλώσσα: Απλή δημοτική, πράγμα λογικό αφού γράφουν δυο δεκαπεντάχρονα κορίτσια. Το ύφος είναι απλό, σαφές , κατανοητό, εξομολογητικό, προσωπικό και αποκαλυπτικό, αφού πρόκειται για επιστολές.
Χρόνος: Ο σαφής χρόνος των επιστολών (1η και 6η Δεκεμβρίου) και ο ακαθόριστος χρόνος των γεγονότων (προ ημερών, χθες, αύριο κλπ).
Χώρος: Η πολυκατοικία.
Αφηγηματικοί τρόποι
Πρόκειται για πρωτοπρόσωπους αφηγητές, δηλαδή τα δύο κορίτσια που παρουσιάζουν τις σκέψεις και τα συναισθήματά τους. Φυσικά το κείμενο στηρίζεται στην αφήγηση ως αφηγηματικό τρόπο, αφού πρόκειται για επιστολές. Θα μπορούσαμε να πούμε, επίσης, ότι στις επιστολές αυτές ενσωματώνεται και ο εσωτερικός μονόλογος-σκέψεις αλλά και ο διάλογος αφού οι επιστολές έχουν αποδέκτη.
Σχήματα λόγου
Μεταφορές: "ένας κόμπος είχε σταθεί στο λαιμό μου", «από πού κρατάει η σκούφια τους», «η ζωή μας έχει γίνει κόλαση»
Αποσιώπηση: οικονομική άνεση, ομορφιά, έρωτα…
Ρητορικές ερωτήσεις: Τι να της έλεγε;, Ε, τι να κάνουμε;
Ασύνδετο σχήμα: οικονομική άνεση, ομορφιά, έρωτα...
Εικόνες οπτικοακουστικές: η μαμά δε μίλησε καθόλου
Επανάληψη: πως με τον καιρό θα τους περάσει. Αυτούς μπορεί να τους περάσει.
Comments