1. ένρινο ή υγρό (μ, ν, λ, ρ) => διατηρούν τον χαρακτήρα του θέματος: θέμα +θηνΕξαιρούνται τα ρήματα: κρίνομαι, τείνομαι, τέμνομαιπ.χ ὀξύνομαι → ὠξύνθην / ἀγγέλλομαι → ἠγγέλθην
2. χειλικό (π, β, φ), ή -πτ- => τρέπουν τον χαρακτήρα π, β, φ, πτ σε φ: κατάληξη: φθην
π.χ. λείπομαι → ἐλείφθην/ ἀμείβομαι → ἀμείφθην3. ουρανικό (κ, γ, χ), -ττ- , -σσ- => τρέπουν τον χαρακτήρα κ, γ, χ, ττ, σσ σε χ: κατάληξη: χθην π.χ διδάσκομαι → ἐδιδάχθην / ἄγομαι → ἤχθην4. οδοντικό (τ, δ, θ), ή -ζ- => τρέπουν τον χαρακτήρα τ, δ, θ, ζ σε σ: κατάληξη: σθην π.χ πείθομαι → ἐπείσθην / ψεύδομαι → ἐψεύσθηνΒ' παθητικός μέλλοντας και αόριστος1. Από τον παθητικό μέλλοντα και τον παθητικό αόριστο πολλών ρημάτων λείπει το θ του προσφύματος θη και θε και έτσι οι χρόνοι αυτοί σχηματίζονται μόνο με το πρόσφυμα η ή ε: γραφ-ή-σομαι ( αντί γραφ-θή-σομαι) ἐγράφ-η-ν (αντί ἐγράφ-θη-ν) γραφ-έ-ντων (αντί γραφ-θέ-ντων)2. Οι χρόνοι αυτοί λέγονται παθητικός μέλλοντας β' και παθητικός αόριστος β'.3. Οι δεύτεροι αυτοί χρόνοι κλίνονται, όπως οι πρώτοι (δηλαδή, όπως οι παθητικοί μέλλοντες και αόριστοι των φωνηεντολήκτων ρημάτων χωρίς όμως το θ των προσφυμάτων θη ή θε) με μόνη τη διαφορά ότι ο παθητικός αόριστος β' έχει στο β' ενικό πρόσωπο της προστακτικής κατάληξη -θι: γράφη-θι.Ασκήσεις1. Να εντοπίσετε από ποιο ρήμα προέρχονται οι παρακάτω παθητικοί χρόνοι:ἠλλάγην:ἐβλάβην:ἐγράφην:ἐτάφην:ἐκλάπην:ἐκόπην:συνελέγην:ἐπλάκην:ἐπλήγην:ἐρρίφην:ἐστάλην:ἐστράφην:ἐσφάλην:ἐτάγην:ἐτράπην:ἐτράφην: ἐφθάρην:ἐφύην:ἐχάρην:ἠγορεύθην:ἤρχθην:ἐπείσθην:ἐλείφθην:ἐλήχθην:ἐλήφθην:ἐλέχθην:ἐ(ἠ)δυνήθην:ἐγελάσθην:ἐδύθην:2. Να συμπληρώσετε τα κενά στα παραδείγματα που ακολουθούν σύμφωνα με την υπόδειξη των παρενθέσεων:α. Διά τους αὐτούς ἄνδρας ἡ δημοκρατία ……………………… (καταλύομαι, οριστ., παθητ. Αορ. Α΄).β. Ὑποχειρίων δε γενομένων αὐτῶν πάντα …………………….. ἄν ἧ ἡμεῖς βουλόμεθα. (πράττομαι, γ’εν., ευκτ., παθητ. Αορ.α)γ. Ἐάν οὖν ἐμοί ………………………., τα δίκαια ψηφιεῖσθε (πείθομαι, β΄πληθ. υποτ. παθητ. Αορ. Α)δ. Οὔτε ὑποζύγιον ἔτ΄……………………….. οὔτε στρατόπεδον οὔτε καπνός. (φαίνομαι, γ.εν. οριστ. παθητ. Αορ β)ε. Δεῖ δε πράξεως τινος τον λέγοντα ………………………. σύμβουλον (φαίνομαι, παθητ. Αορ.β. Απαρμφτ.)στ. Οὐδείς…………………… την τιμήν ταύτην κάλλιον ἐκείνου κτησάμενος (φαίνομαι, οριστ. παθητ. Μελλ. β)ζ. Ἀλλ’ ὦ δαιμόνιε Σωκράτες, ἔτι και νῦν ἐμοί πιθοῦ και …………………… (σῳζομαι. Β΄εν. προστ. παθη. Αορ.α)η. Οὐδεν γαρ ὄφελος ἔσται τῶν νῦν περι τῆς εἰρήνης…………………… (γιγνόσκομαι. Μτχ παθητ. Αορ. Α, γεν. πληθ.)θ. Τα γαρ πράγματ’ ἀνάγκη σκοπεῖν ὅπως ……………….. (σῳζομαι, γ.εν. οριστ. μελλ. Α, παθητ. )ι. ………………….δε τῆς βουλῆς ταῦτα, διαβάλλειν ἐπεχείρουν με. (πείθομαι. Μτχ. Παθητ.αορ.α. γενική ενικού).3. Να συμπληρώσετε τις προτάσεις με τους τύπους των παθητικών χρόνων που ζητούνται:-Ὑπό Ξέρξου κήρυκες ………………… (πέμπομαι, οριστ. αορ.).-Τά ……………….. ὑπό τούτων οὐ δύναμαι εἰπεῖν (πράττομαι, μτχ. Αορ).-Ἥδε ἡ τάφρος ὑπό στρατιωτῶν ………………… (ὀρύττομαι, οριστ. αορ.)-Εἵλλοντο στρατηγόν, ἵνα ἡ πόλις ……………………. (ἀπαλλάττομαι, υποτ. αορ) τοῦ κινδύνου.-Λέγεται δύο λόχους στρατιωτῶν ……………………..(απρμφτ. Αορ, κωλύο-μαι) ὑπό τῶν ἐχθρῶν διέρχεσθαι τον ποταμόν.-Ἐβουλεύοντο κατά γῆν ἤ κατά θάλατταν χρη …………………………. (πο-ρεύομαι, απρμφτ αορ.)-Ἀρίων ὁ κιθαρῳδός ὑπό δελφῖνος …………………….. (σῳζομαι οριστ, αορ).-Οἱ βόες ὑπό τῶν γεωργῶν …………………. (λύομαι, οριστ μελλ.).-Εἶπεν ὅτι τοῦτο ὑπό Κύλωνος …………………………….. (πράττομαι, ευκτ. αορ).-Οἱ προδόται ………………………….. (κολάζομαι, οριστ. μελλ.) ὑπό τῶν Βοιωτῶν.4. Να γράψετε τα απαρέμφατα παθητικού μέλλοντα και αόριστου των παρακάτω ρημάτων:παρασκευάζομαι =>πράττομαι =>ἀλλάττομαι =>γράφομαι =>τάττομαι =>ταράττομαι =>πείθομαι =>παιδεύομαι =>τρίβομαι =>λύομαι =>βουλεύομαι =>κωλύομαι =>πέμπομαι =>θύομαι =>θαυμάζομαι =>5. Να συμπληρώσετε τις εγκλίσεις του παθητικού αορίστου α΄ που λείπουν, στο πρόσωπο που σας δίνεται στην οριστική:ἐτοξεύθη =>ἐφονεύθης =>ἐπείσθημεν =>ἐτάχθησαν =>ἐπαιδεύθη =>ἐδιδάχθητε =>ἐπράχθη =>ἐβουλεύθης =>ἐσώθητε =>ἠγορεύθημεν => ἐγράφημεν =>ἐβουλήθησαν =>6. Να συμπληρώσετε τις υπόλοιπες εγκλίσεις στο ίδιο πρόσωπο και αριθμό στον οποίο βρίσκονται τα ρήματα:ληφθείης =>δουλωθῇ =>ἀλλαχθῆτε =>ἀγορευθῶμεν =>ληφθήσεται =>τραφήσομαι =>ἐκομίσθησαν =>ἠκούσθην =>ἐδιδάχθημεν =>γράφηθι =>παιδεύθητε =>ἐπράχθη =>ῥιφθῇ =>τοξευθῆναι =>Κολασθήσονται =>πεισθήσονται =>7. Να κλίνετε τα παρακάτω ρήματα στους παθητικούς χρόνους σε όλες τις εγκλίσεις: πράττομαι, παιδεύομαι, ἀγορεύομαι, διώκομαι, τοξεύομαι, τάττομαι, πείθομαι
Comments